› OGŁOSZENIA
› FIRMY
› ARTYKUŁY

komentowane

oceniane

Pisownia elbląskich ulic i placów. Jak prawidłowo piszemy: aleja Grunwaldzka czy Aleja Grunwaldzka?

› bieżące 18 dni temu    30.11.2017
Marcin Mongiałło
komentarzy 11 ocen 2 / 100%
A A A
Al. Grunwaldzka w Elblągu,Al. Grunwaldzka w Elblągu, fot. Mateusz Milanowski (archiwum elblag.net)

Do napisania tego artykułu skłoniły nas powtarzające się od dłuższego czasu zarzuty co do poprawności językowej wybranych artykułów - dotyczy to przede wszystkim pisowni niektórych ulic i placów w naszym mieście.

Jeden z naszych Czytelników pod wieloma tekstami na portalu systematycznie zamieszcza poniższy komentarz:

"Jak należy pisać w zdaniu nazwę Al. Niepodległości, Al. Stanów Zjednoczonych itp. Dużą czy małą literą? Piszemy Al. (wielką literą), jeśli jest to skrót słowa Aleje, oraz al. (małą literą), jeśli jest to skrót słowa aleja. Tak więc Al. Niepodległości to Aleje Niepodległości, natomiast al. Niepodległości to aleja Niepodległości. Mirosław Bańko"

 

~ aleja,plac,ulica

Inny (ten sam?) Czytelnik (obok wyżej wymienionego komentarza) dodał jeszcze jeden:

Dobrze, zeby jakis polonista nadzorowal teksty i korygowal bo bledow jest mnostwo. Kiedys byli dziennikarze co bardzo rzadko popelniali bledy, teraz jest dokladnie odwrotnie ! Ludziom brak poprawnej polszczyzny do ktorej mozna by sie bylo odwolywac.

 

~ Jacoby

[pisownia oryginalna]

Mając na uwadze powyższe postanowiliśmy wyjaśnić temat związany z pisownią elbląskich ulic i placów.  Zasadą jest, że wyrazy ulica oraz plac piszemy małą literą. Mówi o tym Słownik języka polskiego PWN:

Jeśli stojący na początku nazwy wyraz: ulica, aleja, brama, bulwar, osiedle, plac, park, kopiec, kościół, klasztor, pałac, willa, zamek, most, molo, pomnik, cmentarz itp. jest tylko nazwą gatunkową (rodzajową), piszemy go małą literą, a pozostałe wyrazy wchodzące w skład nazwy – wielką literą: ulica Sławkowska, ulica 3 Maja, ulica Dwóch Mieczy, ulica Świętego Jana (albo: ulica św. Jana), ulica Księdza Jerzego Popiełuszki, ulica Królowej Jadwigi...

Od tej zasady istnieją jednak wyjątki. Jeden z nich precyzuje, że:

Jeżeli stojący na początku nazwy wyraz aleja, błonie, bulwar występuje w liczbie mnogiej, piszemy go wielką literą: Aleje Jerozolimskie, Aleje Ujazdowskie. Spotkamy się u zbiegu Alei (lub Alej) i Marszałkowskiej. Przechadzali się Bulwarami Juliusza Słowackiego. Na Błoniach krakowskich zgromadził się wielki tłum.

Drugi wyjątek ma miejsce wówczas, gdy człony "ulica", "plac" są składnikiami nazwy własnej. W tym przypadku przesądziła o tym uchwała rady miejskiej (zasady pisowni zostały określone aktami prawa miejscowego).

7 września bieżącego roku Rada Miejska w Elblągu podjęła uchwałę XXVIII/558/2017 w sprawie ujednolicenia pisowni istniejących nazw ulic w mieście Elblągu, mającą charakter korygujący niektóre nazwy ulic i placów w naszym mieście.

§ 1. wyżej wymienionej powyżej uchwały wskazuje, że:

Ujednolica się pisownię następujących ulic i placów w mieście Elblągu:
1. Nazwa aleja: „Grunwaldzka" otrzymuje brzmienie „Aleja Grunwaldzka”.
2. Nazwa aleja: „Tysiąclecia” otrzymuje brzmienie „Aleja Tysiąclecia”.
3. Nazwa os. „Marynarzy” otrzymuje brzmienie ulica „Osiedle Marynarzy”.
4. Nazwa plac: „Dworcowy” otrzymuje brzmienie „Plac Dworcowy”.
5. Nazwa plac: „Grunwaldzki” otrzymuje brzmienie „Plac Grunwaldzki”.
6. Nazwa plac: „Kazimierza Jagiellończyka” otrzymuje brzmienie „Plac Kazimierza Jagiellończyka”.
7. Nazwa plac: „Słowiański” otrzymuje brzmienie „Plac Słowiański”.
8. Nazwa plac: „Wolności” otrzymuje brzmienie „Plac Wolności”.

Stojące na początku nazwy wyrazy "ulica" oraz "plac" na mocy uchwały rady miejskiej stały się częścią nazwy własnej, w związku z czym piszemy je odtąd dużą literą. 

Uchwała weszła w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Warmińsko-Mazurskiego. W związku z powyższym od około 2 miesięcy poprawnie piszemy: Aleja Grunwaldzka, Aleja Tysiąclecia, Osiedle Marynarzy, Plac Dworcowy, Plac Grunwaldzki, Plac Kazimierza Jagiellończyka Plac Słowiański, Plac Wolności (a nie: aleja Grunwaldzka, aleja Tysiąclecia, osiedle Marynarzy, plac Dworcowy, plac Grunwaldzki, plac Kazimierza Jagiellończyka plac Słowiański, plac Wolności). Podobnie, dużą literą piszemy skróty: Al. Grunwaldzka (a nie: al. Grunwaldzka), Al. Tysiąclecia (a nie: al. Tysiąclecia).

dodaj zdjęcia Masz swoje autorskie zdjęcia? Dodaj je do naszego tekstu.

Jak się czujesz po przeczytaniu tego artykułu ? Głosów: 9

  • 2
    ZADOWOLONY
  • 1
    ZASKOCZONY
  • 5
    POINFORMOWANY
  • 0
    OBOJĘTNY
  • 0
    SMUTNY
  • 0
    WKURZONY
  • 1
    BRAK SŁÓW
Komentarze (11)

Multiplatforma internetowa elblag.net nie ponosi odpowiedzialności za treść komentarzy. Wpisy niezwiązane z tematem, wulgarne, obraźliwe, naruszające prawo będą usuwane (regulamin).

dodaj komentarz› pokaż według najstarszych
~ waga
17 dni temu ocena: 100%  11
W końcu ktoś się tym zajął.
~ pol
17 dni temu ocena: 100%  10
I aleja Piłsudskiego
~ Jacoby
17 dni temu ocena: 100%  9
No i teraz jasnosc sie stala. Wielkie dzieki za wyjasnienia, tego nam trzeba bylo. A propos sugestii, ze oba komentarze (ktore sklonily do wyjasnien, przepraszam ale nie mam polskich liter) sa moje ?! Zdecydowanie zaprzeczam, popelnilem tylko jeden !
~ ulica, aleja, plac
17 dni temu 8
18.25.3. Wyrazy wchodzące w skład określenia dotyczącego nazw ulic, placów i parków oraz różnego typu budowli piszemy wielką literą, natomiast spójniki i przyimki wchodzące w skład nazwy piszemy małą literą: ulica Bitwy pod Płowcami, ulica Droga na Olczę, ulica Jana z Kolna, ulica Jana z Łańcuta, ulica Żwirki i Wigury, plac Juranda ze Spychowa, plac Wolności i Zwycięstwa, park Biegu po Zdrowie, kościół Świętych Piotra i Pawła, pomnik Zaślubin Polski z Morzem. UWAGA: Ulica zwykle piszemy w skrócie: ul. Czyli w szkołach elbląskich uczniowie będą uczyć się poprawnej polszczyzny z uchwały XXVIII/558/2017 a nie z SJP PWN ???
~ ulica, aleja, plac
17 dni temu 7
, pałac Pod Globusem, willa Atma, most Grunwaldzki, most Poniatowskiego, brama Isztar, pomnik Mikołaja Kopernika, pomnik Mickiewicza, cmentarz Rakowicki, kolumna Aleksandra, sobór Świętego Izaaka (albo: sobór św. Izaaka), bastion Wyskok, dzwon Gratia Dei, dzwon Zygmunt. 18.25.2. Jeżeli stojący na początku nazwy wyraz aleja, błonie, bulwar występuje w liczbie mnogiej, piszemy go wielką literą: Aleje Jerozolimskie, Aleje Ujazdowskie Spotkamy się u zbiegu Alei (lub Alej) i Marszałkowskiej. Przechadzali się Bulwarami Juliusza Słowackiego. Na Błoniach krakowskich zgromadził się wielki tłum. cdn
~ ulica, aleja, plac
17 dni temu 6
18.25.1. Jeśli stojący na początku nazwy wyraz: ulica, aleja, brama, bulwar, osiedle, plac, park, kopiec, kościół, klasztor, pałac, willa, zamek, most, molo, pomnik, cmentarz itp. jest tylko nazwą gatunkową (rodzajową), piszemy go małą literą, a pozostałe wyrazy wchodzące w skład nazwy – wielką literą: ulica Sławkowska, ulica 3 Maja, ulica Dwóch Mieczy, ulica Świętego Jana (albo: ulica św. Jana), ulica Księdza Jerzego Popiełuszki, ulica Królowej Jadwigi, ulica Księcia Józefa, ulica Generała Władysława Sikorskiego (albo: ulica gen. Władysława Sikorskiego), ulica Na Niskich Łąkach, aleja Słowackiego, aleja Przewodników Tatrzańskich, bulwar Nadmorski, osiedle Zawodzie, plac Bankowy, plac Trzech Krzyży, plac Na Rozdrożu, plac Sejmu Śląskiego, rondo Waszyngtona, park Jordana, park Ujazdowski, kopiec Józefa Piłsudskiego, kościół Mariacki, kościół Świętego Krzyża (albo: kościół św. Krzyża), kościół Na Skałce, klasztor Dominikanów, klasztor Norbertanek, pałac Krasińskich, pałac Radziwiłłów,cdn
~ ulica, aleja, plac
18 dni temu ocena: 100%  5
Jeżeli Rada Miejska w Elblągu podejmie uchwałę, że np kwiat róża piszemy ruża to też tak będziemy pisać ? Jeżeli Rada Miejska w Elblągu uchwaliła, że wymienione ulice, place, osiedla są nazwami własnymi to co innego. Będziemy wtedy pisać ul. Aleja Grunwaldzka, ul. Plac Dworcowy, ul. Osiedle Marynarzy. Ustalanie pisowni języka polskiego nie leży chyba w gestii jakichkolwiek Rad Miejskich !!!
~ ulica, aleja, plac
16 dni temu ocena: 100%  4
Mirosław Tomasz Bańko (ur. 1959) – polski językoznawca i leksykograf, profesor nauk humanistycznych, profesor nadzwyczajny Uniwersytetu Warszawskiego. W latach 1991–2010 był również zatrudniony w Wydawnictwie Naukowym PWN, gdzie pełnił funkcję redaktora naczelnego Redakcji Słowników Języka Polskiego i do października 2015 r. prowadził internetową poradnię językową. Autor bądź współautor słowników i poradników językowych. Rozprawę doktorską pt. Metody analizy form fleksyjnych w słowniku leksemowym (na materiale czasowników polskich) obronił w 1989 roku na Wydziale Polonistyki UW, promotorem pracy był Zygmunt Saloni. W 2002 roku uzyskał habilitację dzięki publikacji Z pogranicza leksykografii i językoznawstwa. Studia o słowniku jednojęzycznym. 21 stycznia 2015 roku otrzymał nominację profesorską z rąk prezydenta Bronisława Komorowskiego.
~ Twój nicki
17 dni temu ocena: 100%  3
Fakt, a wystarczyło sprawdzić kim jest Mirosław Bańko i skąd pochodzi cytat.
~ Świadek
18 dni temu ocena: 100%  2
A jak poprawnie napisać aleja Odrodzenia?
~ EuPi
18 dni temu ocena: 100%  1
Najpierw pseudo dziennikarzy wysłać na nauke języka ojczystego, a póxniej niech pisza!
Warmia i Mazury regionem zjednoczonej Europy Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego
Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Warmia i Mazury na lata 2007-2013.